Helbest

Gotar ZimanLkoln      
 
 

DESTPK

 KURD

 DEUTSCH

عربي

 AGENDA

KONTAKT

PIRTK

LINK

PRESE

 

 

 
   
  Yekgirtina ziman yan parekirina kurdan
  Her ku pirsa ziman standadkirin li Başr Kurdistan gur dibe, tayn metirsiya parekirin jihevcudakirina kurdan zelaltir tirsnaktir dibin. Eger ev pirs bi v away pş ve here daxwazn tn kirin bi c bibin d Gel Kurd bibe du geln cuda bi du zimann cuda belk ev dabeşkirin pirtir bibe xwediyn her zaravayek bibin neteweyek serbixwe. Helbet e, ez peyva Gel Kurd bo hem kurdistaniyan bi kar tnim ne ten ji bo kurdn Başr. Gel Kurd bi zaravayn cuda diaxive l ev cudabn ticaran nebye asteng li hember hestn w yn netew. Hejmara kurdan li gora jimartinn neferm, weha t xuyakirin:
 
  Gula 73.emn, Gir Izr Şingal
  Diyar ji bo Navn Derwş armeh ku bi 73 ma 73 gulşlanan mirin bezand

Bajo siwar roj, bajo ronahiya gir, bajo birna sermed li dil Kurdistan, bajo bila av xak her biqrin: Ya Xweda tu xr bide 72 miletan em j, teva.
Er, 72 milet, 72 lehiyn xwn, 72 birnn şn, 72 dojehn kn 72 irayn hviy bi 72 lavij daxwazn xr li dil gir tomar bike. Xwna 72 sorgulan li dil Laliş ngar bike. Ma gelo hn xwna 72 fermanan negihştiye ban roj, hn saw tirs nekiriye dil Xwed? Hn ban tar, zor, kotek hovtiy nehatiye lerizandin? Heta keng d lavijn te bibin kuştin talan? Heta geng cenawer lawirn dirinde yn rengemirov d li ser dil v xak sema kuştiyn te bigernin?

 
  Dsa li Şingal mirovah t kuştin
  Bikujin, bişewitnin, bila jiyan li ser piya nemne, ev cihan ten ji bo me hov mirovxweran, xwediyn Xweday taristan ye.
Dsa li Şingal ev banga kevin-n dubare dibe. Ker garann mirin, mirovxwer neviyn tariy dijminn jiyan li ser piyan e, bi zikreşiyeke hovane dirinde agir mirina reş li ser, zarok, jin, kal, lawir her tiştn bi giyan direşnin. ji pişt snoran, li derdor, ji paytextn şahinşahiyn taristan epik govendn şahiya mirin li ser cendek mirovahiy li dar dikevin.

 
  Ziman yekgirt bi dar zor nabe!
  Bi salan e pirsa ziman kurd y yekgirt t gengeşekirin. Bi dehan civn konfrans li ser v pirsgirk hatine lidarxistin. L mixabin, heta niha karek zanist birkpk di v war de nehatiye kirin. Gelek sedem hene ku ev kar nehatiye birvebirin, hin ji van sedeman j, ev in:
 
  Rok digir, bihişt li ku dimne?
  Kefteleft berxwedana Şrn hd hd lawaz dib. Bedena nazik di nav destn serleşkr dirinde de bliv xwe sipart tebatiy. av vekir zq di dwar zindan de daikiyan.
- Şrn ..Xwe bisipre iy. Wa rok die ava, tar sitara rev ye!
- Rod Rod .Ro..
Dwar ku bi wne nivsan hatib neqişandin ji hev iriya, ronahiyeke sor, lawaz xemgn, Şrn ber bi dil iy ve kişand.

 
  Dnistan
  Li ştxan, Li qat erd, Di saloneke dirj fireh de, rnişti bm. Li her goşey di nv salon de, mase kursiyn bi reng pirteqal bi cih dibn. Li ber pencerey, min dr, li asoy temaşe dikir. Şnah daran, brann dikirin xelek, bi hev re rz dikirin, engel dikirin. Di geravn bbin de, ez dizvirm. Rojbna min hat bra min, rojn dibistan, lstikn ji ax, amr, kevir daran, kar siyas, derketin, Hv, Pernas Hat bra min awa mamostey min bi daran li dest min xist ji ber ku min bi ziman dibistan nizanib. Er, w roj nasnameya ker bi min re mab. Gotinn mamoste hatin bra min: Ev ker mezin bi Ereb nizane. Ez bi dengek bilind keniyam, l hstiran, şa gir birnn kevin ez gj kirim. Ez keniyam min da gir. Min li derdorn xwe temaşe kir. Hin kes dikeniyan, hin digiriyan, hin bi xwe re dipeyivn, hin j, keti bn bdengiya mirin. Saw tirs bi salona ştxan dixistin. L haya tikes ji min neb. Ez nizanim ne dikeniyan, ne digiriyam. L li gerdna dnistan ken gir yek in.
 
  Prozkirina erebkirin?
  Pirsa zimn pirseke piral ye, li hlek zanistiyeke serbixwe di nav beşn zanistiy de, li bin nav Linguistik c digire, li hla din j, cih xwe bi xurt di bin ban beşn zanist yn wek  Philologie, Psychologie, Soziologie, Pdagogie, Kommunikation, Computer gelek beşn zanistiy yn din de digire. Di xzn gişt de, hem ziman cih xwe di nava rbaz lkolnn zanist de dibnin. L helbet e, her zimanek taybetiyn w hene, ev taybet j, di aroveya zanistiya zimn de, dikarin xwe bibnin pirsgirkn xwe areser bikin. Ji bil aliy zanist rbazn v al, ziman girday komek mirov ku xwe wek netewe nas dikin, dikeve nava liv pşven. Mebest li vir, berjewendiyn netew yektiya hest, daxwaz hviyn gel e. Herweha tkil bihevgihana and di nava w gel xwediy zimn de. Di v xal de, eger em ziman kurd destnşan bikin di bin hrkolnn zanist, drok siyas re derbas bikin, em d bibnin ku gel kurd btir ji her kes pdiv bi v hevgihştin berdewamiya tkiliyn kultur heye. Wek ku em dizanin ziman kurd j, di bin bay şern piral de, para xwe ji wran pişavtin gelek girtiye.
 
  Weha dişewitm .  bihişt li welat roj xilmaş dib -2-
 
Weha bi hmin Duhok di nava dil iyan de palday ye. Ew iyayn ku xelkn v welat di rojn rev talan de diparastin, niha bne taca bkaniy, xweşikay ciwaniy didin bajar Duhok, mna firşteyn dilovaniy vejna bajr hembz dikin. Aln kurd, awazn kurd jiyana bi her away kurd, Duhok di navbera xewnn doh rastiya ro de zind dikin. Kolann bi liv tevger, di ser de dinya desthilatiya mran berav dikin. Jin, bi awa, reng hebna xwe li der jiyana Duhok dijn. Reng ciwaniya bajr lawaz sar dikin. L ro, 08.11.2006 Duhok rewşeke taybet dij.
 
 

Weha dişewitm .  bihişt li welat roj xilmaş dib -1-

 


Di kliyn pş de v peyv ez sar kirim. Qedexe! Eve 46 sal bi zimann cuda v peyv dijm. Ez, ziman, jiyan, xak em tev qedexe dijn. L v car bi ziman kurd min bihst. Tev ku ji v peyv nefret dikim dixwazim ji ferhengn dinyay
tev b avtin, b şewitandin, dsa j, bi min siviktir hat min xwest xwe raz bikim
ku ev yek ji bo parastin ye. ev pşmergey ku jiyana xwe hem qedexe derbas kiriye, niha bi xwe peyva qedexe bikar tne. weha mejiy min li ba w pşmergey hat alandin. Gelo li kjan iyay ji van iyayan jiyana xwe derbas kiriye. W end
heval xizmn xwe ji bo van rojan winda kirine? end şewat, xwn ş dtine?
end hevryn xwe bi destn xwe binax kirine? Li end dlan govendn mirina bbext bye mvan?
 

 


Xewnn Revok - Helbest 1
 


 


RZIMAN KURD -KURMANC-
 


    Ez ji min dizm

Li kenar xilmaşiyek sersem,
xuşna m, me bi bişirna xewn radizand
Payzokek mişexte,
bi ahenga Seremerg,
ava m miiqand,
şev talan kir,
ez bdeng cefilm,
li deng Terqn siwar bm
bi bna şev

 

  Hawara te hlana biyaniya min...
12 guliyn xelyay bn berbejna vejn
12 rbar ji adarn şikestin,
12 gul ji adarn vejn,
12 dilop xwn ji adarn bkaniy,
Ji dil w iyay dert adara keskesoran,
keldmana dil te bejna xecxecokan radipe
Keziyn evndarn te ne, prozayiya v beyan
bi reng sor dixemilnin vehejna xewn,
ji kjan keser,
ji kjan serphatiy,

 

 

Cih kurdan y hiqq li Sriy

Hem mirov azad, di rmet mafan de, wekhev ji dayk bne. Hiş wijdan bi wan bexşkir ne div li gel hev bi giyaneke biratiy reftar tkildar bibin.

Danezana gişt ya mafn mirovan, biriyar 217, 10.12.1948

1- Derbasbnek
2- Kurd Sr
      2.1- Awirek drok
      2.2- Rewşa kurdan ya hiqq
3- Kurd zagona bingehn
4-Kurd zagonn din
5- Kurd rewşa awerte li Sriy
6- Kurd, qannn sr qannn navnetew.


 

Liva daw, xewna daw

...
Li vir,
li v kavil wran,
Li pey kelemperan,
bihara bbextiy dipişkiv
wney xewn leriz
li noşgeha avn te,
rast wran b
Fermo,
ji payzokn nehatine zimn,
ji heyranokan,
xewnan bihne
Bipve kavil dil min,
ka end qnaxn te l hene?
Min ew li wir hişt,
tu li vir
xwe?

 


 

Di mirin de, tu by vejna xewn

Ber ez bm dinyay min tu dt. Min sozek da te. Di ramana min de, tu by xewnek mezin. Tu by binefşek iyay. Tu by dilopek şevnema bihar ku ry sorgulan şil dike. Tu by iya. Tu by agir roj. Tu by sermed bmirin di nav mij leylan de, winda
by.
Ber zayna xwe, min dest bi ger kir ketim pey şopa te. Li kaviln bşn, li kolann gundn ji leylan, Li qerexn diln bhest evn, li nav adirn mirovahiya penaber, ez ketim gerek bdaw. Carna di xewnek revok tirsonek de, li te dibm

 

 

Pjin

Netebtiya viyan,
baramiya sersem,
vemirna trja ken meygeran
li noşgeha avn te,
talan dikin bişirna ronahiy
bzariya xecxecokan,
gazinn Xeca Span,
vedenga ahenga giriyane,
xiniziya Siyamend,
şevn serser sipartin tewlaziya wraniy
Kundek serxwer,
dibe waqna ponijiya Xelat
ji guliyn şev strk rok dihnin
hstir dibin bazbend,
birna hviyan dinixumnin
bi sergjiya peyv ez te xewn bihnim
bi germiya rok dipim
destann mendelhoşiya avn te,
sermestiya pns,
 

 

 

     
   



 

   

Rastnivs

     
    Rastnivsa lkeran 4
    Rastnivsa kurd
    Rastnivsandina lkeran 3
    Rastnivsandina lkeran 2
    Rastnivsandina lkeran 1
    Hevoksaziya kurd
    Rastnivsandina cnavan
    Rastnivsandina navan 2
    Rastnivsandina navan 1
     
     
     

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


 

 

 selim@bicuk.de  

Destpkirina malper:05.08.2006 / http://www.bicuk.de/ - Selm Bik
Design:
www.hesso.de